Phrasal verbs: work and study
Frazal fellər: iş və təhsil
After this lesson you can
- Can understand and use common phrasal verbs related to work and study.
- Can place object pronouns correctly with separable phrasal verbs.
- Can talk about deadlines, tasks and studying using natural phrasal verbs.
Explanation
Phrasal verbs (verb + particle) are very common in spoken English about work and study.
Key verbs: hand in (give work to a teacher), catch up (reach the same level after falling behind), fall behind (not progress as fast as others), take on (accept work or hire people), deal with (handle), carry out (do research or a task), come up with (think of an idea), look into (investigate), put off (postpone), sign up for (register), drop out (leave a course before finishing).
With separable verbs, a pronoun object goes in the middle: Hand it in (not hand in it). Some verbs, like deal with and look into, cannot be separated.
Azərbaycan dilində ətraflı izah
Frazal fel nədir?
Frazal fel fel + hissəcik (up, out, in, on, off, with ...) birləşməsidir və çox vaxt yeni məna yaranır. Hand, əl, hand in isə, təhvil vermək (tapşırığı). Azərbaycan dilində belə quruluş yoxdur, ona görə bu fellər lüğət kimi, nümunələrlə öyrənilməlidir.
İş və təhsil üçün əsas fellər
| Fel | Məna |
|---|---|
| hand in | təhvil vermək (ev tapşırığı, hesabat) |
| catch up (on) | geridə qalanı tamamlamaq |
| fall behind | geri qalmaq |
| take on | (iş, məsuliyyət) üzərinə götürmək; işə götürmək |
| deal with | məşğul olmaq, həll etmək |
| carry out | həyata keçirmək (tədqiqat, tapşırıq) |
| come up with | (ideya) tapmaq, irəli sürmək |
| look into | araşdırmaq |
| put off | təxirə salmaq |
| sign up (for) | qeydiyyatdan keçmək, yazılmaq |
| drop out (of) | (təhsili) yarımçıq atmaq |
| set up | qurmaq, təşkil etmək |
Ayrıla bilən və ayrılmayan fellər
Bəzi frazal fellər ayrıla bilir (separable): obyekt ortada və ya sonda dura bilər.
- Hand in your essays. = Hand your essays in.
Obyekt əvəzlikdirsə (it, them, him), o mütləq ortada durur:
- Hand it in. ✔, Hand in it. ✘
Bəzi fellər ayrılmır: deal with, look into, come up with, I'll deal with it. ✔
Tipik səhvlər
Azərbaycanlılar bəzən hissəciyi unudurlar: I will hand my homework tomorrow → hand in. Və ya put off felini söndürmək mənasında işlədirlər, söndürmək **turn off / switch off **-dur, put off isə təxirə salmaqdır.
Formal alternativlər
Rəsmi yazıda bəzən bir sözlü fel daha yaxşıdır: put off → postpone, look into → investigate, carry out → conduct.
Examples
Please hand in your essays by Friday.
Zəhmət olmasa, inşalarınızı cümə gününədək təhvil verin.
I was ill for a week, so I need to catch up on my lessons.
Bir həftə xəstə idim, ona görə dərslərdəki geriliyi tamamlamalıyam.
If you miss classes, you'll fall behind quickly.
Dərsləri buraxsan, tez geri qalacaqsan.
Our company is taking on new staff this year.
Şirkətimiz bu il yeni işçilər götürür.
Don't worry about the complaint. I'll deal with it.
Şikayətdən narahat olma. Mən onu həll edəcəyəm.
deal with ayrılmır
We need to come up with a better plan.
Daha yaxşı plan tapmalıyıq.
She signed up for an online coding course.
O, onlayn proqramlaşdırma kursuna yazıldı.
The meeting has been put off until next week.
İclas gələn həftəyə təxirə salınıb.
Common mistakes
I have to hand in it tomorrow.
I have to hand it in tomorrow.
Ayrıla bilən frazal feldə əvəzlik obyekti fel ilə hissəcik arasında durur.
I'll deal it with later.
I'll deal with it later.
deal with ayrılmayan feldir, obyekt həmişə sonda gəlir.
Can you put off the light?
Can you turn off the light?
Söndürmək = turn off / switch off. put off = təxirə salmaq.
He dropped out the university.
He dropped out of university.
drop out-dan sonra obyekt gələndə of lazımdır.
Vocabulary
- carry out phrasal verb
- to do a task, especially research or a planhəyata keçirmək, aparmaq“The company carried out a full investigation.”
- catch up on phrasal verb
- to do something you did not have time to do earliergeriliyi aradan qaldırmaq“I spent the weekend catching up on work.”
- come up with phrasal verb
- to think of an idea or plan(fikir, plan) tapmaq, irəli sürmək“We need to come up with a new marketing strategy.”
- deal with phrasal verb
- to take action to solve a problemməşğul olmaq, həll etmək“Who deals with customer complaints?”
- drop out of phrasal verb
- to leave a school or course before finishing it(təhsili) yarımçıq atmaq“He dropped out of college to start a business.”
- fall behind phrasal verb
- to fail to do something as quickly as others or as plannedgeri qalmaq“He fell behind with his rent.”
- hand in phrasal verb
- to give work to a teacher or person in authoritytəhvil vermək“Have you handed in your report yet?”
- look into phrasal verb
- to investigate or examine a problemaraşdırmaq“The manager promised to look into my complaint.”
- put off phrasal verb
- to delay something to a later timetəxirə salmaq“They put off the decision until next month.”
- take on phrasal verb
- to accept responsibility or employ someoneöz üzərinə götürmək; işə götürmək“She took on too much work.”